Áætlunargerð

Skipulagning í skógrækt er því lykilatriði sem öll vinna á vettvangi byggir á. Það dylst engum að skógrækt hefur afgerandi áhrif á vistkerfið á viðkomandi svæðum og breytir ásýnd landsins, því þjóna áætlanir ekki eingöngu þeim tilgangi að hámarka árangur af skógræktinni. Markvissar áætlanir eru einnig mikilvægar til að hægt sé að haga framkvæmdum við skógræktina þannig að tekið sé ýtrasta tillit til umhverfissjónarmiða. 

Fyrsta verkið þegar stjórn Suðurlandsskóga hefur samþykkt að leggja nýtt landssvæði undir skógrækt er að gera ræktunaráætlun.  

Meginþáttur áætlunargerðarinnar er að skipta umsömdu landsvæði niður í reiti eftir mismunandi gróðurþekju, gróðurlendi, jarðvegsdýpt og fleiru. Metið er hvaða trjátegundir henta, hvort svæðið þurfi að jarðvinna áður en hafist er handa við gróðursetningu og hversu mikið magn megi gróðursetja auk ýmissa fleiri atriða.  Legu vegslóða þarf að ákveða þar sem gerð slóða er mikilvægur þáttur í skipulagðri skógrækt.    

Könnun á náttúru- og sögu fyrirhugaðs gróðursetningarsvæðis er mikilvægur þáttur í áætlanagerðinni.  Markmið hennar er að leggja mat á hvort einstakir hlutar áætlaðs skógræktarsvæðis hafi verndunargildi.  Verndarsvæði í skógrækt eru flokkuð í fernt eftir eðli þeirra. 

  • Svæði sem hafa náttúrufræðilega sérstöðu með tilliti til jarðfræði, landslags eða lífríkis.
  • Svæði sem hafa menningarsögulegt gildi.
  • Svæði sem hafa útivistargildi.
  • Svæði sem hafa gildi sem útsýnisstaðir.

Á grundvelli þessarar könnunar eru gerðar tillögur um hvernig haga eigi gróðursetningu til að minjar og landslag týnist ekki í skógi.

Við þessa vinnu er notast við nákvæmar litloftmyndir auk gagna sem aflað er á vettvangi.  Niðurstöðurnar eru færðar inn í gagnagrunn og inn á kort.  Við gerð áætlunar þarf að taka mið af ýmsum reglum og venjum.  Til dæmis er reynt að fella gróðursetningu að landslagi, blanda tegundum eftir gróðurfari og forðast beinar línur á reitaskilum og jöðrum.  Æskilegt þykir að skilja eftir rjóður og eyður í skóginum þar sem ástæða er til og ekki má gróðursetja innan við 15 metra frá miðlínu þjóðvega.

Í fullbúinni ræktunaráætlun er gerð skógarins og útlit hans hannað fyrirfram.  Henni fylgja kort með reitaskiptingu jarðarinnar, slóðum og verndarsvæðum og töflur með upplýsingum og athugasemdum fyrir hvern einast reit jarðarinnar auk annarra gagnlegra upplýsinga. 

Áætluninni ber að fylgja.